Trần Thị Đức Tám1, Trịnh Huy Đạt2
1Khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
2Sinh viên lớp TYE-K65
*Tác giả liên hệ: ttdtam@vnua.edu.vn
Giới thiệu: Bệnh bại huyết vịt do vi khuẩn Riemerella anatipestifer gây ra, đây là một trực khuẩn gram âm, thuộc vào họ Flavobacteriaceae. Hiện nay có khoảng 21 type huyết thanh (serotype) của vi khuẩn Riemeralla anatipestifer đã được tìm thấy. Vi khuẩn Riemerella anatipestifer là nguyên nhân chính gây bệnh nhiễm trùng huyết ở vịt hay còn gọi là bệnh bại huyết vịt. Đây là một bệnh truyền nhiễm ở các loài vịt, ngan, ngỗng, gà tây, nhiều loại chim nuôi và chim hoang dã.. Bệnh thường xảy ra ở dạng nhiễm trùng huyết cấp tính nhưng cũng có thể xảy ra ở thể mạn tính với các bệnh tích như viêm ngoại tâm mạc có fibrin, viêm bề mặt gan, viêm túi khí, viêm vòi trứng có casein và viêm màng có thể dẫn đến tỷ lệ chết, tỷ lệ loại thải cao, chuyển hóa thức ăn thấp, giảm tăng trọng, giảm chất lượng thịt. Tại Việt Nam, các serotype 1, 6, 8, 10 và 20 serotype đã được tìm thấy, trong đó serotype 10 là phổ biến nhất. Bên cạnh đó có rất nhiều chủng không xác định được serotype.
Bệnh do vi khuẩn Riemerella anatipestifer gây ra đều có thể mắc bệnh ở mọi lứa tuổi, tuy nhiên mẫn cảm nhất đối với vịt từ 1-8 tuần tuổi. Vịt lớn hơn 5 tuần tuổi thường chết sau 1-2 ngày sau khi có các biểu hiện lâm sàng đặc trưng, vịt trưởng thành có sức đề kháng cao. Thông thường sau khi xâm nhập vào cơ thể sau 2 đến 5 ngày vịt bắt đầu phát bệnh và một số có thể chết sau 2 ngày nếu vịt bị nhiễm với chủng động lực cao. Tỷ lệ chết khoảng 5% đến 7%.
Những năm gần đây, bệnh bại huyết do ra gây ra ngày càng phổ biến, tuy nhiên việc kiểm soát bệnh này chủ yếu phụ thuốc vào loại kháng sinh phù hợp với loại vi khuẩn, gây ra hiện tượng sử dụng kháng sinh bừa bãi và không đúng loại gây ra hiện tượng nhờn thuốc, kháng kháng sinh. Dù bệnh chưa xuất hiện các ổ dịch lớn nhưng lại xảy ra thường xuyên và gây thiệt hại lớn đến kinh tết của các hộ chăn nuôi. Đồng thời còn ghi nhận bệnh ghép với các ca bệnh khác như : vi khuẩn coli,…, làm cho việc điều trị lại càng thêm khó khăn, tỷ lệ chết cao hơn, chi phi kinh tế cao hơn và mất nhiều thời gian hơn làm cho việc phát triển của vịt giảm. Bệnh thường xuất hiện ở những giai đoạn giao mùa, thời tiết thay đổi đột ngột, sau ngày mưa kéo dài, thời tiết ẩm ướt vì là môi trường thích hợp cho mầm bệnh phát triển. Việc phân lập được vi khuẩn Riemerella anatipestifer đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng quy trình chẩn đoán phát hiện mầm bệnh và điều trị bệnh trên vật nuôi. Ngoài ra, việc phân lập được các chủng vi khuẩn Riemerella anatipestifer là tiền đề trong việc xác định các serotypes và độc lực của các serotypes chính đang lưu hành trên thực địa Việt Nam.
Link bài viết
English